Làm nhà – trăm ngàn cái khó

Trong cuộc đời, hầu như ai cũng đã từng trực tiếp, hoặc liê n quan tới việc là m nhà. Đó hoàn toàn có thể là niềm hạnh phú c, nhưng nhiều khi cũng là nỗi sợ, nỗi lo. Và thô ng thường, dù có nhiều điều kiện tốt, có sự chuẩn bị tốt, thì khi bắt tay và o việc là m nhà, cũng sẽ thấy có muô n và n khó khăn.

Với những nhà phố, biệt thự có sâ n vườn, thì để có một khuô n viê n, ngoại thất đẹp, việc đầu tư cho khô ng gian nà y cũng khô ng hề nhỏ.

Lotus Architects, Hà Nội: đông đảo khó khăn khó lường

KTS Đỗ Tử Đoà n (văn phò ng tư vấn thiết kế Lotus Architects, Hà Nội)

Tô i là m nhiều cô ng trì nh nhà ở gia đì nh, và đồng thời nhiều đồng nghiệp khá c, đều biết, đều hiểu những vấn đề, những câ u chuyện liê n quan. Người ngoà i nhì n và o thì cứ nghĩ kiến trú c sư chỉ… vẽ là xong. Thật ra thì ai là m thiết kế chẳng mong ước như thế: giao hồ sơ thiết kế, rồi nhận thiết kế phí; sau khoảng thời gian dài sẽ thấy tá c phẩm của mì nh hiện hì nh. Nhưng đâ u có dễ vậy! Thiết kế nhà ở gia đì nh, nhiều khi mì nh phải lăn lưng cù ng chủ nhân ngôi nhà, như là cù ng chủ nhân ngôi nhà là m nhà vậy. Vấn đề quan hệ, tì nh cảm, lò ng tốt… là một chuyện; nhưng thực tế có đông đảo khó khăn mà chủ nhân ngôi nhà khô ng giải quyết được, phải trô ng cậy và o kiến trú c sư; hoặc có những việc phải liê n đới tới thiết kế, tới kiến trú c sư. Biết là mì nh là m những việc đó sẽ rất mất thời gian, nhưng khô ng thể khô ng là m, khô ng giú p!

Ví như trục trặc trong giấy phé p xâ y dựng, kiến trú c sư phải tư vấn, tham mưu, phải sửa bản vẽ xin phé p, hay thô ng qua những quan hệ nà o đó để giải quyết cô ng việc ê m xuô i.

Có trường hợp, thiết kế cô ng trì nh ở xa, vì bận và chủ nhân ngôi nhà cũng khô ng có yê u cầu gì đặc biệt nê n tô i khô ng tiến hà nh khảo sá t trực tiếp; chỉ bảo chủ nhân ngôi nhà chụp ảnh hiện trạng rồi gửi qua email. Chủ nhân ngôi nhà bảo “ hiện trạng” sẽ phá hết, đất vuô ng vắn, khô ng lo. Rồi thiết kế cũng chuyển qua email, và thực tế thi cô ng đã có những vướng mắc với nhà hà ng xó m, liê n quan tới cửa sổ, thô ng gió... Mỗi khi tóm lại, người đầu tiê n chủ nhân ngôi nhà nghĩ tới và “ cầu cứu” chí nh là kiến trú c sư.

Có trường hợp khá c, khi triển khai đà o mó ng thi cô ng, nền đất yếu khô ng như giả định ban đầu, và chủ nhân ngôi nhà tốn một khoản khô ng nhỏ và o việc gia cố nền mó ng, cù ng với việc đền bù hư hại cho nhà hà ng xó m vì gâ y lú n nứt. Chi phí nà y “ ăn” và o kinh phí là m nhà, và lại phải sửa thiết kế cho đáp ứng sát sao tì nh hì nh tà i chí nh mới.

Những khó khăn và lã ng phí ở sản phẩm nhà ở cao tầng

KTS Nguyễn Trần Đức Anh

Thiết kế và thi cô ng hoà n thiện sản phẩm nhà ở cao tầng nó i chung là đỡ vất vả hơn nhiều khi đối chiếu với nhà xâ y mới, nhất là về vấn đề an toà n lao động trong thi cô ng. Tuy vậy, là m thể loại nà y cũng có những khó khăn riê ng nhất định, có tí nh đặc thù. Mặc dù là là m hoà n thiện, nghe chừng có vẻ đơn giản, chỉ là thê m thắt, chỉnh sửa; nhưng thực tế cũng triển khai tất cả cá c hạng mục liê n quan đến chuyê n ngà nh – vật liệu như: nề (xâ y, trá t, ốp, lá t), điện, nước, điều hoà, sơn, bả, trần thạch cao, đá, sắt, sà n gỗ, đồ gỗ nội thất… Tuần tự, quy trì nh cô ng việc vẫn phải tuâ n thủ; nhưng cá c hạng mục khối lượng khô ng lớn, nhiều khi đợi chờ nhau rất mất thời gian, và thời gian dễ ké o dà i hơn dự kiến. Căn hộ chỉ có một sà n thi cô ng nê n việc thi cô ng hoàn toàn có thể khô ng kết hợp, dồn nhiều đội và o cù ng là m một thời điểm, bởi sẽ có khả năng ảnh hưởng lẫn nhau.

Vấn đề vận chuyển nguyê n vật liệu, thiết bị cũng là một khó khăn. Khi toà nhà lớn vẫn trong giai đoạn hoà n thiện thì là thời điểm thuận lợi, nhiều chủ căn hộ cũng tiến hà nh là m căn hộ của mì nh. Nhưng thời điểm nà y có khi thang má y chưa hoạt động hoặc hoạt động khô ng ổn định, ảnh hưởng rất lớn đến việc vận chuyển nguyê n vật liệu. Và kể cả khi có thang má y vận hà nh rồi, thì đông đảo trường hợp cũng khô ng đi được thang má y, bởi nhiều loại vật liệu có kí ch thước quá khổ của thang như: đá, kí nh, đồ gỗ nội thất. Bê n cạnh đó, việc ban quản lý toà nhà, bảo vệ toà nhà nhiều nơi khô ng có thiện chí, gâ y khó khăn cho chủ nhân ngôi nhà và cá c đơn vị thi cô ng cũng khá phổ biến.

Thiết kế, và thi cô ng ban đầu của căn hộ chung cư thường ở dạng… lưng chừng. Rất í t chung cư thiết kế tốt và hoà n thiện tốt để người ta chỉ việc… xá ch đồ đến ở. Và thực ra, kể cả chung cư cao cấp “ xịn” đến mấy, thì nhu cầu của người sử dụng vẫn rất khá c nhau, đa dạng; quan niệm thẩm mỹ cũng vậy; nê n khó trá nh được chuyện cải tạo, sửa đổi. Và khi tiến hà nh là m việc nà y, rất hay vướng mắc với ban quản lý, nhất là việc động chạm đến kết cấu, tường xâ y, hệ thống kỹ thuật.

Đâ y cũng chí nh là vấn đề lã ng phí ở sản phẩm nhà ở cao tầng: là m rồi lại đập bỏ, là m lại, hoặc chắp nối khô ng đồng bộ. Điều nà y cò n chi phối tới chất lượng kỹ thuật cô ng trì nh.

Kiểm soá t tà i chí nh là vấn đề quan trọng

Đặng Duy Linh (chuyê n viê n ngâ n hà ng)

Được hỏi đú ng lú c đang chuẩn bị sửa nhà để dọn ra ở riê ng, những suy nghĩ về việc đầu tư và o căn hộ mới thế nà o, đến mức nà o hai vợ chồng tô i đã bà n luận một lượng lớn. Cô ng việc tô i đang là m ảnh hưởng một lượng lớn đến tư tưởng, chủ trương của việc sửa chữa, hoà n thiện căn hộ. Đối với tô i, đó là một khoản đầu tư lớn. Mà đã đầu tư thì phải có hiệu quả, số tiền bỏ ra phải cung cấp khô ng gian sống đủ yê u cầu (ngô i nhà cần cung cấp sự thí ch thú, yê u quý cho chủ nhân ngôi nhà, phải là m cho mì nh… sướng). Bê n cạnh đó việc đầu tư phải hà i hoà với nguồn lực hiện có, khô ng thể dồn hết tiền và o căn nhà để rồi ở nhà đẹp mà khô ng cò n vốn lưu động, dẫn đến phải cắt giảm những nhu cầu cuộc sống hoặc rơi và o tì nh thế bị động khi khô ng thể khô ng chi tiê u. Vay tiền để sửa nhà, là m nhà là việc bì nh thường nhưng nhà là tà i sản dà i hạn nê n buộc phải có những nguồn vốn dà i hạn để trang trải nếu khô ng muốn tương lai rơi và o trạng thá i “ mất thanh khoản”. Nhà mới đi kè m với niềm vui mới, chứ khô ng nê n ké o theo nỗi lo mới.

Chú ng ta đang sống trong một xã hội hiện đại và chịu ảnh hưởng của cơ chế thị trường với cá c vấn đề kinh tế khá c. Bởi vậy một ngô i nhà phải câ n bằng giữa “ house” và “ home” ; chứ khô ng thể lấy tinh thần “ một tú p lều tranh, hai trá i tim và ng” ra để tự động viê n và an ủi.

Câ n đối tà i chí nh, kiểm soá t tà i chí nh theo tô i là vấn đề quan trọng khi là m nhà, dù là xâ y mới hay mua và cải tạo hoà n thiện căn hộ. Là m tốt cô ng việc nà y cũng sẽ gó p phần giữ yê n ổn, thoải má i tâ m lý khi ngô i nhà hoà n thiện. Cần lập dự toá n cẩn thận, tiết chế những nhu cầu, nhờ cậy kiến trú c sư, tư vấn giá m sá t để kiểm soá t chi phí, để lựa chọn những phương á n hợp lý và có lẽ nê n hạn chế xem những tạp chí liê n quan, hay tham khảo ý kiến quá nhiều – để giữ vững lập trường.

Nó i thế chứ là m được đâ u phải dễ vì bạn bè nhiều người đã nó i về việc vượt dự toá n 30 – 50% thậm chí 100% khi là m nhà. Dễ “ vung tay quá trá n” lắm!

Một sản phẩm nhà ở cao tầng đã hoà n thiện với thiết kế mới khá c xa thiết kế ban đầu của nhà đầu tư.