Phường Đông Ngạc, Thành phố Hà Nội sau sáp nhập

Phường Đông Ngạc thành lập theo nghị quyết Số: 1656/NQ-UBTVQH15; Ngày: 16/06/2025
Thông tin cơ bản:

• Mã số: 00602
• Trung tâm hành chính: Phố Văn Hội, tổ dân phố số 2 phường Đông Ngạc
• Diện tích: 8.85 km²
• Dân số: 83,544 người
• Mật độ dân số: 9,282 người/km²
• Sáp nhập từ: Phường Đức Thắng, Phường Cổ Nhuế 2, Phường Thụy Phương, Phường Minh Khai (quận Bắc Từ Liêm), Phường Đông Ngạc (phần còn lại sau khi sáp nhập vào phường Phú Thượng), Phường Xuân Đỉnh (phần còn lại sau khi sáp nhập vào phường Phú Thượng, phường Xuân Đỉnh)

Thông tin về Phường Đức Thắng (cũ - trước sáp nhập):
Đức Thắng là 1 phường của quận Bắc Từ Liêm, thành phố Hà Nội, nước Việt Nam.
- Tổng diện tích theo k2 là: 120 ha
- Tổng số dân: 19.923 người (2013)
Phường Đức Thắng được thành lập ngày 27 tháng 12 năm 2013 trên cơ sở chia xã Đông Ngạc cũ thành 2 phường: Đông Ngạc và Đức Thắng.
Phường / Xã / Thị trấn cùng tên Đức Thắng:

• Xã Đức Thắng - Huyện Tiên Lữ - Tỉnh Hưng Yên
• Xã Đức Thắng - Huyện Mộ Đức - Tỉnh Quảng Ngãi
• Xã Đức Thắng - Huyện Hiệp Hòa - Tỉnh Bắc Giang
• Phường Đức Thắng - Thành phố Phan Thiết - Tỉnh Bình Thuận

Thông tin về Phường Cổ Nhuế 2 (cũ - trước sáp nhập):
Cổ Nhuế 2 là 1 phường của quận Bắc Từ Liêm, thành phố Hà Nội, nước Việt Nam.
- Tổng diện tích theo k2 là: 405,03 ha
- Tổng số dân: 44.780 người (2013)
- Mật độ dân số đạt 11066 người/km².
Phường Cổ Nhuế 2 được thành lập ngày 27 tháng 12 năm 2013 trên cơ sở chia xã Cổ Nhuế cũ thành 2 phường: Cổ Nhuế 1 và Cổ Nhuế 2.
Thông tin về Phường Thụy Phương (cũ - trước sáp nhập):
Thụy Phương là 1 phường của quận Bắc Từ Liêm, thành phố Hà Nội, nước Việt Nam.
- Tổng diện tích theo k2 là: 2,87 km²
- Tổng số dân: 13753 người
- Mật độ dân số đạt 4792 người/km².
Xã Thụy Phương trước đây bao gồm 7 thôn là thôn Cầu 7, thôn Đại Đồng, thôn Đông Sen, thôn Tân Nhuệ, thôn Tân Phong, thông Đình, thôn Hồng Ngự.
Phường Thụy Phương được thành lập ngày 27 tháng 12 năm 2013 trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và dân số của xã Thụy Phương, huyện Từ Liêm cũ.

Vị trí địa lý

Phường Thụy Phương nằm ở phía bắc quận Bắc Từ Liêm, phía bắc giáp với sông Hồng, phía đông giáp Phường Đông Ngạc, Đức Thắng, phía tây giáp Phường Liên Mạc,phía nam giáp phường Minh Khai và Cổ Nhuế 1.
Phường nằm dọc theo trục đường 69 (đoạn qua xã có tên là đường Thụy Phương), ngoài ra còn có đường Đông Ngạc, đường Liên Mạc nằm dọc theo đê sông Hồng, đường Hoàng Tăng Bí nối từ bê tông chèm qua sông Nhuệ, đường Tân Nhuệ dọc sông Nhuệ và phố Kẻ Vẽ.

Di tích lịch sử

Đình Chèm: Đình Chèm là công trình kiến trúc có nghệ thuật chạm khắc độc đáo. Đình thờ Thượng đẳng Thiên vương Lý Ông Trọng (Lý Thân hay Đức Thánh Chèm), một nhân vật huyền thoại và Hoàng phi Bạch Tĩnh Cung sống vào thời An Dương Vương. Đình Chèm là một trong những ngôi đình được coi là cổ nhất nước Nam. Từ ngàn năm nay, đình Chèm vẫn là nơi thờ cúng tín ngưỡng của người dân ba làng: làng Hoàng, làng Mạc và làng Chèm - Thụy Phương, Từ Liêm, Hà Nội.

Lễ hội

Hội Chèm: diễn ra từ ngày 14 đến ngày 16 tháng 5 âm lịch, trong đó ngày 15 là ngày hội chính. Các nghi thức quan trọng của lễ hội đều được tổ chức tại Đình Chèm. Nói là hội Chèm, song đây không phải là hội của duy nhất làng Chèm, mà kỳ thực là của một cụm làng ven sông Hồng, vì ngoài làng Chèm còn có các làng Liên Mạc, Hoàng Mạc cùng tham gia với tư cách là hai làng em.
Thông tin về Phường Minh Khai (cũ - trước sáp nhập):
Minh Khai là 1 phường của quận Bắc Từ Liêm, thành phố Hà Nội, nước Việt Nam.
- Tổng diện tích theo k2 là: 485,91 ha
- Tổng số dân: 36.709 người (2013)
- Mật độ dân số đạt 7555 người/km².
Phường Minh Khai được thành lập ngày 27 tháng 12 năm 2013 trên cơ sở giữ nguyên trạng địa giới xã Minh Khai.
Phường / Xã / Thị trấn cùng tên Minh Khai:

• Phường Minh Khai - Thành phố Hưng Yên - Tỉnh Hưng Yên
• Xã Minh Khai - Huyện Bình Gia - Tỉnh Lạng Sơn
• Xã Minh Khai - Huyện Hưng Hà - Tỉnh Thái Bình
• Xã Minh Khai - Huyện Vũ Thư - Tỉnh Thái Bình
• Phường Minh Khai - Quận Hồng Bàng - Thành phố Hải Phòng
• Xã Minh Khai - Huyện Thạch An - Tỉnh Cao Bằng
• Phường Minh Khai - Thành phố Hà Giang - Tỉnh Hà Giang
• Phường Minh Khai - Thành phố Phủ Lý - Tỉnh Hà Nam

Thông tin về Phường Đông Ngạc (cũ - trước sáp nhập):
Đông Ngạc (tên nôm là làng Vẽ hay Kẻ Vẽ, tên chữ là Đông Ngạc) trước đây là một xã nằm ở sát chân cầu Thăng Long (nay là 2 phường Đông Ngạc và Đức Thắng) cách trung tâm Hà Nội khoảng 10 km. Đông Ngạc được coi là một trong những làng cổ nhất của Hà Nội. Phường còn được gọi là "làng tiến sĩ" do có rất nhiều vị tiến sĩ Hán học và Tây học là người làng. Phường còn nổi tiếng về một số nghề thủ công truyền thống như chuyên sản xuất nem ("giò Chèm, nem Vẽ"), làm quang gánh, nặn nồi đất...

Di tích lịch sử

Đình Đông Ngạc
Phường nổi tiếng với đình làng Đông Ngạc, một ngôi đình có quy mô to lớn, nhiều hạng mục với các thành phần kiến trúc cổ kính và chuẩn mực đã tồn tại từ thế kỷ 17. Đình được xây dựng trên một thế đất cao ráo, đắc địa ở phía Bắc làng, sát với đê sông Hồng. Tương truyền, thời xưa đình vốn là một toà miếu cổ có từ thời Đường vào thế kỷ 7. Năm 1635, dân làng đã xây lại và mở rộng thành đình để thờ thành hoàng làng. Đình thờ 3 vị thần tượng trưng cho cả Thiên - Địa - Nhân.
Thiên thần: Thần Độc Cước, do Phan Phu Tiên rước về từ Sầm Sơn, Thanh Hoá;
Nhân thần: Lê Khôi, cháu vua Lê Thái Tổ, là một tướng lĩnh làm đến chức Nhập nội tư mã, Thượng tướng quân, mất sau trận thắng thành Đồ Bàn. Thần được người làng là Đô đốc Đồng Xuyên Hầu rước về từ Nghệ An;
Địa thần: Bản thổ Thành hoàng. (trong các sắc phong còn giữ được đều ghi là "Bảo Vệ Chương Hòa đôn ngưng thổ địa hiển trưng chi thần"). Thần trừ tai chống hạn cầu cúng linh ứng. Kể từ khi có dân đến ở đến nay thì thần đã là Thành hoàng. Các triều đại đều có sắc phong, sự tích đã bị mai một, nay người dân không còn nhớ rõ nữa.
Ngoài ra Đình còn thờ tiến sĩ Phạm Quang Dung là người làng có công đứng ra trùng tu đình năm 1718 và Phạm Thọ Lý, người đã cung tiến đất làm đình lần đầu năm 1635. Trong đình hiện còn lưu giữ nhiều hiện vật quý, có giá trị, như bia đá và bộ tranh sơn mài thời Lê.
Chùa làng
Phường có chùa Tư Khánh với phong cách nghệ thuật thế kỷ 18 - 19. Chùa có quả chuông đúc năm Diên Hựu thứ 2 (1315). Trong chùa hiện còn có tấm bia có niên đại Thịnh Đức ghi rõ công đức của vợ chồng Nguyễn Phúc Ninh, cúng gia tư điền sản để tu bổ, dựng lại chùa, và được dân làng tôn làm Hậu Phật.
Nhà cổ
Phường hiện còn trên 100 ngôi nhà cổ có thời gian xây dựng trên 100 năm, trong đó có nhiều ngôi nhà gỗ được đục chạm công phu. Nhà thờ Đỗ Thế Giai, một vị quan lớn thời Lê Trịnh là nơi còn giữ được khá nhiều những di vật có giá trị và cũng là ngôi nhà được chọn làm bối cảnh quay nhiều phim truyện, phim truyền hình.
Văn học nghệ thuật
Phường có 9 bài thơ dài để đọc lên lúc thưởng lụa và tiền cho các đào nương trong nghi lễ hát ca trù xưa đã được tổ chức vào dịp hội làng ngày 9 tháng 2 âm lịch hàng năm. Chín bài thơ này do Lê Đức Mao (1462 - 1529), một người hay chữ trong làng đã thay mặt các giáp soạn ra. Đây cũng là tư liệu chữ viết đầu tiên về ca trù trong kho tàng di sản Hán Nôm, và cũng là cứ liệu sớm nhất về thơ lục bát và song thất lục bát trong lịch sử văn học Việt Nam.

Con người

Phường Đông Ngạc đã là nơi xuất thân của 18 vị Tiến sĩ nho học (với 1 Thái học sinh, 1 Bảng nhãn, 2 Hoàng giáp và 14 Đồng tiến sĩ; gồm: Phan Phu Tiên-1429, Phạm Lân Định (Luân Định)-1514, Phạm Thọ Chỉ-1577, Phạm Hiển Danh-1646, Phạm Quang Trạch-1683, Phan Vinh Phúc-1685, Phạm Quang Hoàn-1694, Phạm Quang Dung-1706, Phạm Quang Ninh (Nguyên Ninh)-1731, Phan Lê Phiên-1757, Nguyễn Đình Thạc-1779, Hoàng Tế Mỹ-1826, Phạm Gia Chuyên-1831, Nguyễn Văn Tùng-1838, Nguyễn Hữu Tạo-1844, Phạm Quang Mãn-1849, Hoàng Tướng Hiệp-1865, Nguyễn Dự-1879), 2 Phó bảng nho học (Nguyễn Văn Hội-1849, Hoàng Tăng Bí-1910), 6 vị đỗ sĩ vọng (tức thi hội chỉ vào đến tam trường nhưng nổi tiếng là hiền tài nên cũng coi như tiến sĩ), 7 tiến sĩ thời Pháp, và thời nay đã có tới hơn 50 tiến sĩ.
Xưa phường Đông Ngạc có câu ngạn ngữ "Đất Kẻ Giàn, quan Kẻ Vẽ" để bày tỏ niềm tự hào có nhiều người thành đạt trong khoa bảng. Trong các dòng tộc ở đây, họ nào cũng có người đỗ đại khoa, ít nhất là một người. Nhiều họ như họ Phạm có 16 người. Gia đình Hoàng giáp Hoàng Tế Mỹ từ khi định cư ở Đông Ngạc có 3 đời nối tiếp nhau đỗ Tiến sĩ và 1 Phó bảng (Hoàng Nguyễn Thự, Hoàng Tế Mỹ, Hoàng Tướng Hiệp, Hoàng Tăng Bí); cũng như gia đình Bảng nhãn Phạm Quang Trạch có tới 7 người đỗ đại khoa (từ Tiến sỹ Phạm Luân Định, Hoàng giáp Phạm Thọ Chỉ đến Tiến sĩ Phạm Quang Ninh) trong khoảng 217 năm (1514-1731).
Đông Ngạc đã sản sinh ra nhiều danh nhân, đóng góp lớn nhiều mặt ở nhiều lĩnh vực và mọi thời kỳ lịch sử:
Thời phong kiến có Phan Phu Tiên, Đỗ Thế Giai, Lê Đức Mao, Phạm Quang Trạch, Phạm Quang Dung, Phan Lê Phiên, Hoàng Nguyễn Thự (chuyển cư đến từ Đông Bình huyện Gia Bình tỉnh Bắc Ninh), Hoàng Tế Mỹ, Phạm Gia Chuyên, Nguyễn Hữu Tạo,...
Thời cận-hiện đại với Phan Văn Trường, Hoàng Tăng Bí... và ngày nay là Hoàng Minh Giám (cố Bộ trưởng Bộ Văn Hoá), bác sĩ Hoàng Tích Trý (cố Bộ trưởng Bộ Y tế), Hoàng Tích Mịnh và Hoàng Thủy Nguyên (hai chú cháu đều được trao tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh lĩnh vực y - dược), Trung tướng GS-TS Phạm Gia Khánh (Giám đốc Học viện Quân y), GS-TS Phạm Gia Khải (Viện trưởng Viện Tim mạch), TS Phạm Gia Khiêm (phó Thủ tướng Chính phủ Việt Nam) và những chính khách, nhà khoa học khác.
Bên cạnh truyền thống khoa bảng, phường Đông Ngạc còn là một địa bàn quan trọng trong kháng chiến chống Pháp ở thủ đô Hà Nội, là cơ sở y tế cứu chữa thương binh trong trận chiến bảo vệ Hà Nội năm 1946, và đã nuôi giấu nhiều cán bộ kháng chiến trong những năm Pháp chiếm đóng. Năm 2004, Ðảng bộ và nhân dân phường Ðông Ngạc đã được Nhà nước trao tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân.
Thông tin về Phường Xuân Đỉnh (cũ - trước sáp nhập):
Xuân Đỉnh là 1 phường của quận Bắc Từ Liêm, Hà Nội.
Phường Xuân Đỉnh được thành lập ngày 27 tháng 12 năm 2013 trên cơ sở 352,20 ha và 33.659 nhân khẩu của xã Xuân Đỉnh cũ. Phần kia của xã Xuân Đỉnh trở thành phường Xuân Tảo.

Vị trí địa lý

- phía Đông xã giáp với phường Xuân La thuộc quận Tây Hồ
- phía Tây giáp đường Phạm Văn Đồng lên cầu Thăng Long
- phía bắc giáp phường Phú Thượng của quận Tây Hồ.

Kinh tế

Phường Xuân Đỉnh có nghề làm bánh mứt kẹo truyền thống, đặc biệt là mứt tết và bánh trung thu. Những năm trước đây việc ít chú trọng vệ sinh an toàn thực phẩm và nhãn mác bao bì đã khiến bánh mứt kẹo Xuân Đỉnh trở thành đối tượng phản ánh của các phương tiện truyền thông. Bánh mứt kẹo Xuân Đỉnh hiện không thể cạnh tranh với những mặt hàng xa xỉ của những hãng sản xuất có tên tuổi, tuy nhiên một số người vẫn biết và tìm đến mua hàng của một số gia đình nghệ nhân có uy tín như cơ sở Sinh Hùng; Đinh Tỵ, HAVICO v.v. Những nhà sản xuất quy mô nhỏ lẻ đang dần rút lui để chuyển nghề còn số khác đang chuyển dần sang làm ăn công nghiệp, đề cao vệ sinh an toàn thực phẩm hơn trước. Từ dịp tết nguyên đán 2009, theo báo chí, công tác vệ sinh an toàn thực phẩm tại các cơ sở sản xuất bánh, mứt, kẹo tại làng nghề Xuân Đỉnh đã bước đầu được thực hiện nghiêm ngặt ngay từ khâu chế biến.

Giáo dục

Phường Xuân Đỉnh có một trường cấp 3, một cấp 2, một cấp 1, và một số cơ sở mầm non khác. Trường Trung học Phổ thông Xuân Đỉnh được thành lập năm 1960.

Đặc sản

Xuân Đỉnh nổi tiếng với hồng xiêm. Hồng xiêm Xuân Đỉnh có hương thơm và vị ngọt đặc biệt. Hồng được trồng ở đất Xuân Đỉnh hình phễu, quả to từ trên xuống dưới, da hồng, bổ ra có mùi thơm dịu, cát mịn, ăn có vị ngọt mát, phân biệt với hồng xiêm nơi khác cát to, có vị ngọt đậm, quả lớn hơn, hình dạng quả không đồng nhất. Bên cạnh cam Canh, bưởi Diễn, quất Quảng Bá, đào Nhật Tân, cốm Vòng... hồng xiêm Xuân Đỉnh cũng là niềm tự hào, món quà quý của người Hà Nội. Những năm về trước hầu như nhà nào trong xã cũng trồng hồng xiêm, với số lượng cây lên đến hàng vạn, khiến xã trở thành một lãnh địa của hồng xiêm ngon nổi tiếng miền Bắc. Tuy nhiên, với tốc độ đô thị hóa quá nhanh hiện nay, hồng xiêm Xuân Đỉnh cũng đang thu hẹp diện tích và mất dần.

Di tích lịch sử - Văn hóa

Tại Xuân Đỉnh còn có di tích Đình làng Giàn, Cây Đa Tân Xuân.
Ở Thôn Nhang - Xuân Đỉnh, còn có các di tích như Chùa Táo, Miếu Vũ, và Đền thờ Quận công Nguyễn Công Cơ
Thông tin về Phường Xuân Đỉnh (cũ - trước sáp nhập):
Xuân Đỉnh là 1 phường của quận Bắc Từ Liêm, Hà Nội.
Phường Xuân Đỉnh được thành lập ngày 27 tháng 12 năm 2013 trên cơ sở 352,20 ha và 33.659 nhân khẩu của xã Xuân Đỉnh cũ. Phần kia của xã Xuân Đỉnh trở thành phường Xuân Tảo.

Vị trí địa lý

- phía Đông xã giáp với phường Xuân La thuộc quận Tây Hồ
- phía Tây giáp đường Phạm Văn Đồng lên cầu Thăng Long
- phía bắc giáp phường Phú Thượng của quận Tây Hồ.

Kinh tế

Phường Xuân Đỉnh có nghề làm bánh mứt kẹo truyền thống, đặc biệt là mứt tết và bánh trung thu. Những năm trước đây việc ít chú trọng vệ sinh an toàn thực phẩm và nhãn mác bao bì đã khiến bánh mứt kẹo Xuân Đỉnh trở thành đối tượng phản ánh của các phương tiện truyền thông. Bánh mứt kẹo Xuân Đỉnh hiện không thể cạnh tranh với những mặt hàng xa xỉ của những hãng sản xuất có tên tuổi, tuy nhiên một số người vẫn biết và tìm đến mua hàng của một số gia đình nghệ nhân có uy tín như cơ sở Sinh Hùng; Đinh Tỵ, HAVICO v.v. Những nhà sản xuất quy mô nhỏ lẻ đang dần rút lui để chuyển nghề còn số khác đang chuyển dần sang làm ăn công nghiệp, đề cao vệ sinh an toàn thực phẩm hơn trước. Từ dịp tết nguyên đán 2009, theo báo chí, công tác vệ sinh an toàn thực phẩm tại các cơ sở sản xuất bánh, mứt, kẹo tại làng nghề Xuân Đỉnh đã bước đầu được thực hiện nghiêm ngặt ngay từ khâu chế biến.

Giáo dục

Phường Xuân Đỉnh có một trường cấp 3, một cấp 2, một cấp 1, và một số cơ sở mầm non khác. Trường Trung học Phổ thông Xuân Đỉnh được thành lập năm 1960.

Đặc sản

Xuân Đỉnh nổi tiếng với hồng xiêm. Hồng xiêm Xuân Đỉnh có hương thơm và vị ngọt đặc biệt. Hồng được trồng ở đất Xuân Đỉnh hình phễu, quả to từ trên xuống dưới, da hồng, bổ ra có mùi thơm dịu, cát mịn, ăn có vị ngọt mát, phân biệt với hồng xiêm nơi khác cát to, có vị ngọt đậm, quả lớn hơn, hình dạng quả không đồng nhất. Bên cạnh cam Canh, bưởi Diễn, quất Quảng Bá, đào Nhật Tân, cốm Vòng... hồng xiêm Xuân Đỉnh cũng là niềm tự hào, món quà quý của người Hà Nội. Những năm về trước hầu như nhà nào trong xã cũng trồng hồng xiêm, với số lượng cây lên đến hàng vạn, khiến xã trở thành một lãnh địa của hồng xiêm ngon nổi tiếng miền Bắc. Tuy nhiên, với tốc độ đô thị hóa quá nhanh hiện nay, hồng xiêm Xuân Đỉnh cũng đang thu hẹp diện tích và mất dần.

Di tích lịch sử - Văn hóa

Tại Xuân Đỉnh còn có di tích Đình làng Giàn, Cây Đa Tân Xuân.
Ở Thôn Nhang - Xuân Đỉnh, còn có các di tích như Chùa Táo, Miếu Vũ, và Đền thờ Quận công Nguyễn Công Cơ